* ( الله » ) * يوسف : 86 . * ( « قَدْ سَمِعَ الله قَوْلَ الَّتِي تُجادِلُكَ فِي زَوْجِها وَتَشْتَكِي إِلَى الله » ) * مجادله : 1 . مِشكاة * ( « مَثَلُ نُورِه كَمِشْكاةٍ فِيها مِصْباحٌ الْمِصْباحُ فِي زُجاجَةٍ » ) * نور : 35 . مشكاة را بهتر است محفظه و چراغدان گفت اهل لغت آن را روزنهء بى نفوذ گفته‌اند و بقولى كاسهء قنديل است . المنجد گويد : آن هر روزنهء غير نافذ است . و هر چيزى كه در آن يا بر آن چراغ ميگذارند . در مجمع فرموده : آن شكافى است در ديوار كه بر آن شيشه گرفته‌اند . چراغ پشت آن شيشه مىشود و شكاف را درب ديگرى است كه چراغ را از آن وارد ميكنند و بقول مجاهد : مشكاة قنديل و چراغ است . مصباح فتيلهء آن . مشكاة مثل قلب مؤمن است كه نور ايمان در آن مىباشد . معنى آيه در نور خواهد آمد در تفسير برهان از امام صادق عليه السّلام نقل است كه فرمود « المشكاة جوف المؤمن و القنديل قلبه و المصباح النّور الَّذى جعله اللَّه فى قلبه » . شمت : شمات و شماتت : شاد شدن ببلاى دشمن ( راغب ) * ( « فَلا تُشْمِتْ بِيَ الأَعْداءَ » ) * اعراف : 150 . هارون بموسى گفت : دشمنان را به جهت من شادمان مكن . ( كه آنها ببينند تو مرا عتاب و موأخذه ميكنى و از گرفتارى من شاد شوند ) تشميت عاطس آنست كه وقت عطسه كردن كسى او را دعا كنيم و يرحمك اللَّه بگوئيم در اقرب از ابو على نقل مىكند : آن دعاست تا شخص به حال شماتت نيافتد . راغب گفته : گوئى آن ازالهء شماتت بوسيلهء دعاست مثل تمريض در ازالهء مرض . اين لفظ در قرآن فقط يك بار آمده است . شمخ : بلند شدن . شامخ : بلند . جمع آن شامخات و شوامخ است * ( « وَجَعَلْنا فِيها رَواسِيَ شامِخاتٍ وَأَسْقَيْناكُمْ ماءً فُراتاً » ) * مرسلات : 27 . در زمين كوههاى ثابت و بلند قرار داديم و شما را آب شيرين نوشانديم گويند « شمخ بانفه » بينىاش را بالا